Công chứng và chứng thực là hai hành vi khác nhau. Do đó cần hiểu rõ để có thể chọn được hình thức phù hợp


Theo quy định được phổ biến trong Bộ luật dân sự, Luật đất đai, Luật nhà ở: cá nhân hay tổ chức có quyền lựa chọn công chứng hay xác thực các hợp đồng mua bán nhà đất. Tuy nhiên, công chứng và chứng thực là hai hành vi khác nhau. Mỗi loại đều có ưu và khuyết điểm riêng. Do đó cần hiểu rõ cả hai để có thể lựa chọn hình thức công chứng hay chứng thực cho hợp lý.

Công chứng hay chứng thực hợp đồng mua bán nhà đất (Nguồn: Internet)

Phân biệt giữa công chứng và chứng thực

Chứng thực hợp đồng, giao dịch, theo định nghĩa tại Nghị định số 23/2015/NĐ-CP là “việc cơ quan có thẩm quyền  chứng thực về thời gian, địa điểm giao kết hợp đồng, giao dịch; năng lực hành vi dân sự, ý chí tự nguyện, chữ ký hoặc dấu điểm chỉ của các bên tham gia hợp đồng, giao dịch”

(Khoản 4 Điều 2) 

Nghĩa là trong nội hàm của hành vi chứng thực hợp đồng không yêu có yêu cầu về tính hợp pháp của hợp đồng, giao dịch. Vậy một hợp đồng đã được chứng thực không có nghĩa là hợp đồng có hợp pháp. Và sự hợp pháp hoàn toàn do hai bên giao kết chịu trách nhiệm.

Trong khi đó, công chứng lại được định nghĩa trong Luật Công chứng theo tinh thần đề cao xác nhận tính hợp pháp của hợp đồng, giao dịch: Công chứng là việc công chứng viên chứng nhận tính xác thực, hợp pháp của hợp đồng, giao dịch mà theo quy định của pháp luật phải công chứng hoặc cá nhân, tổ chức tự nguyện yêu cầu công chứng”

(Khoản 1 Điều 2 Luật Công chứng năm 2014).

Như vậy, chứng thực chỉ xác nhận về mặt hình thức còn công chứng mới chú tâm đến tính hiệu lực pháp lý của giao dịch.

Phân biệt công chứng với chứng thực (Nguồn: Internet)

Tính pháp lý của công chứng và chứng thực

Công chứng

Hợp đồng được công chứng chỉ rõ trách nhiệm của các bên liên quan. Do đó nếu có một bên không thi hành nghĩa vụ đã được đề ra trong hợp đồng thì bên còn lại có quyền nộp đơn lên Tòa giải quyết nếu không có thỏa thuận nào khác giữa các bên.

Ngoài ra, hợp đồng được công chứng cũng là một chứng cứ trước Tòa mà mỗi sự kiện, tình tiết trong hợp đồng đã được chứng minh. Ngoại trừ một số trường hợp đặc biệt mà bị Tòa phán vô hiệu (nhưng trường hợp này rất ít khi xảy ra)

Chứng thực

Hợp đồng đã được chứng thực có giá trị chứng cứ về thời gian địa điểm và chữ chữ của các bên (không có giá trị chứng cứ về nội dung trong hợp đồng)

 Ưu khuyết điểm của từng loại hình

Về mặt pháp lý

Công chứng có hiệu lực về mặt pháp lý hơn là chứng thực. Như đã đề cập ở trên, công chứng có hiệu lực thi hành giữa các bên. Và khi xảy ra tranh chấp thì hợp đồng công chứng sẽ được coi như là chứng cứ mà không cần phải chứng minh

Về mặt địa điểm

Chứng thực có vẻ dễ dàng hơn cho người dân khi thực hiện. Bởi lẽ, nếu như cần công chứng một hợp đồng hay giao dịch người dân phải đến các văn phòng công chứng. Tuy nhiên, các văn phòng công chứng chủ yếu tập trung ở các thành phố lớn. Điều này sẽ gây khó khăn cho những người dân tỉnh.

Trong khi đó việc chứng thực được thực hiện tại Ủy ban nhân dân cấp xã sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho đa số mọi người.

Về chi phí thực hiện

Nếu bạn chứng thực một hợp đồng hay giao dịch tại UBND cấp xã thì phí chứng thực chỉ khoảng 50.000vnđ cho một hợp đồng.

Còn phí công chứng thì mắc hơn hẳn. Theo mức chi phí công chứng hiện tại, thì việc công chứng các một hợp đồng liên quan đến mua bán nhà đất phí công chứng căn cứ tính trên giá trị quyền sử dụng đất. Nói cách dễ hiểu hơn bạn bán một mảnh đất có giá trị càng lớn thì giá trị công chứng sẽ càng cao.

Như vậy, với các thông tin được cung cấp ở trên một phần nào các bạn đã hiểu rõ công chứng và chứng thực là gì cũng như các khuyết điểm của chúng. Do đó, tùy mỗi trường hợp nhất định, tôi tin rằng bạn đã có câu trả lời cho mình nên chọn công chứng hay chứng thực.

Tác giả: Tien Tran

Một số vấn đề pháp luật khác liên quan đến mua bán nhà đến mà bạn có thể tham khảo thêm tại đây: Các trường hợp miễn thuế khi mua bán nhà đất

Hotline: 1900 633804

Website: https://remaps.vn/

Email: hotro@remaps.vn

Fanpage Facebook: https://www.facebook.com/remaps.vn

Group Facebook: https://www.facebook.com/groups/533671267519885

Youtube: https://www.youtube.com/channel/UCBB0XnDfh9aDb4fA4Bv5fJA/